Trudności z dostępnością cyfrową to nie tylko kwestia moralna, ale również poważne ryzyko finansowe i prawne dla firm e-commerce. W 2026 roku, z rosnącą świadomością praw osób niepełnosprawnych i coraz bardziej rygorystycznymi przepisami, pominięcie zasad dostępności może skutkować znacznymi stratami. Ten artykuł, skierowany do polskich przedsiębiorców i specjalistów ds. technologii, analizuje cztery typowe błędy w implementacji dostępności, które bezpośrednio wpływają na utratę klientów i zwiększają ryzyko pozwów.
Dlaczego Dostępność jest Kluczowa dla E-commerce?
Dostępność cyfrowa, zgodnie z Wytycznymi Dostępności Treści Internetowych (WCAG) 2.2, oznacza projektowanie i wdrażanie stron internetowych w taki sposób, aby były użyteczne dla jak najszerszego grona odbiorców, w tym osób z niepełnosprawnościami wzroku, słuchu, motoryki i poznawczych. W Polsce, podobnie jak w innych krajach UE, rośnie presja na przestrzeganie tych wytycznych, a regulacje takie jak Ustawa o Prawach Osób z Niepełnosprawnościami (z późniejszymi nowelizacjami) i Europejska Ustawa o Dostępności (EAA 2026) wprowadzają konkretne obowiązki.
Statystyki pokazują, że osoby z niepełnosprawnościami stanowią znaczną część potencjalnych klientów. Ignorowanie ich potrzeb to utrata szansy na pozyskanie lojalnych odbiorców.
Ponadto, brak dostępności może prowadzić do pozwów sądowych, kosztownych kar i negatywnego wpływu na wizerunek marki. W 2026 roku, sądy w Polsce coraz częściej rozpatrują sprawy dotyczące naruszeń praw osób z niepełnosprawnościami w przestrzeni cyfrowej.
1. Brak Odpowiedniej Nawigacji Klawiaturowej
Nawigacja klawiaturą to fundamentalny element dostępności, umożliwiający osobom z problemami motorycznymi i korzystającym z technologii wspomagających (np. programów do sterowania głową lub oczami) korzystanie z witryny internetowej bez myszy. Często zdarza się, że deweloperzy skupiają się na implementacji interfejsu dla użytkowników myszy, zapominając o zapewnieniu pełnej funkcjonalności dla osób korzystających z klawiatury.
Błędy w nawigacji klawiaturą obejmują:
- Niemożność dotarcia do wszystkich elementów interaktywnych (linki, przyciski, pola formularzy) za pomocą tabulacji.
- Nielogiczny lub chaotyczny porządek tabulacji.
- Brak widocznych wskaźników, które informują, który element jest obecnie aktywny.
- Zablokowanie nawigacji klawiaturą przez elementy strony (np. modale).
Przykład: Wyobraźmy sobie użytkownika, który nie może używać myszy. Próbuje poruszać się po stronie e-commerce za pomocą klawiatury, aby znaleźć produkt i dodać go do koszyka. Jeśli nawigacja jest niepoprawna, ten użytkownik nie będzie w stanie zrealizować swojego celu, co prowadzi do frustracji i rezygnacji z zakupu.
2. Nieprawidłowe Wykorzystanie Atrybutów ARIA
ARIA (Accessible Rich Internet Applications) to zestaw atrybutów, które pozwalają deweloperom dodawać informacje o strukturze i funkcjonalności elementów interaktywnych do kodu HTML. Są one szczególnie ważne dla osób korzystających z czytników ekranu. Niestety, często wykorzystywane są nieprawidłowo lub w ogóle pomijane.
Typowe błędy w użyciu ARIA:
- Używanie atrybutów ARIA bez odpowiedniego wsparcia w kodzie HTML.
- Nadmierne lub niejasne używanie opisów ARIA.
- Niezgodność między atrybutami ARIA a rzeczywistą funkcjonalnością elementu.
- Brak aktualizacji atrybutów ARIA po zmianie stanu elementu (np. po kliknięciu przycisku).
Przykład: Na stronie e-commerce jest dynamiczny filtr produktów, który zmienia zawartość strony bez odświeżania. Jeśli nie zostanie użyty odpowiedni atrybut ARIA, aby poinformować czytnik ekranu o zmianie zawartości, użytkownik może nie być świadomy, że na stronie pojawiły się nowe produkty.
3. Brak Alternatywnych Opisów dla Obrazów (Atrybut Alt)
Atrybut alt w obrazku HTML ( <img src="image.jpg" alt="Opis obrazka"> ) dostarcza tekstowy opis obrazka dla osób, które nie mogą go zobaczyć, np. użytkowników z niepełnosprawnością wzroku korzystających z czytników ekranu. Brak lub nieodpowiedni atrybut alt jest jednym z najczęściej spotykanych błędów w dostępności.
Problemy z atrybutami alt obejmują:
- Brak atrybutu alt.
- Używanie pustego atrybutu alt (
alt=""). - Pisanie niejasnych, ogólnych lub bezsensownych opisów.
- Duplikowanie treści obrazka w atrybutach alt i tekście otaczającym obrazek.
Przykład: Na stronie produktu znajduje się zdjęcie butów. Atrybut alt brzmi "Buty". To jest niewystarczający opis. Powinien zawierać więcej szczegółów, np. "Brązowe skórzane buty trekkingowe męskie, model X".
4. Słaba Kontrastowość Kolorów
Kontrast kolorów odnosi się do różnicy w jasności między tekstem a tłem. Niska kontrastowość utrudnia odczytywanie tekstu przez osoby z zaburzeniami wzroku, w tym osoby starsze i osoby z dyschromatopsją (upośledzeniem widzenia barw).
Typowe problemy z kontrastowością kolorów:
- Niska kontrastowość tekstu na tle o podobnym kolorze.
- Niska kontrastowość elementów interaktywnych (np. linki, przyciski).
- Brak możliwości zmiany kolorów w ustawieniach strony.
Przykład: Biały tekst na lekko szarym tle może być trudny do odczytania dla osoby z osłabionym wzrokiem. Zgodnie z WCAG 2.2, minimalny stosunek kontrastu dla tekstu normalnego powinien wynosić 4.5:1, a dla tekstu dużego (18pt lub 14pt pogrubiony) – 3:1.
Key Takeaways
- Dostępność cyfrowa to nie tylko wymóg prawny, ale także strategiczna inwestycja w lojalność klientów.
- Błędy w nawigacji klawiaturą, nieprawidłowe użycie ARIA, brak alternatywnych opisów dla obrazów i słaba kontrastowość kolorów to najczęstsze problemy w e-commerce.
- Ignorowanie zasad dostępności może prowadzić do pozwów sądowych i negatywnego wpływu na wizerunek marki.
- Przestrzeganie WCAG 2.2 jest kluczowe dla zapewnienia dostępności.
- Rozwiązania takie jak Accessio.ai mogą automatyzować proces weryfikacji dostępności i identyfikować błędy na poziomie kodu źródłowego, co pozwala na szybsze i bardziej efektywne naprawianie problemów niż w przypadku korzystania z nakładek (overlays).
Next Steps
- Przeprowadź audyt dostępności swojej strony e-commerce. Skorzystaj z narzędzi do automatycznej weryfikacji dostępności i zatrudnij specjalistę ds. dostępności do przeprowadzenia audytu manualnego.
- Szkól zespół deweloperski w zakresie zasad dostępności i WCAG 2.2.
- Włącz dostępność do procesu projektowania i wdrażania nowych funkcji i elementów strony.
- Rozważ wykorzystanie narzędzi do automatycznej weryfikacji dostępności, takich jak Accessio.ai, aby monitorować i utrzymywać wysoki poziom dostępności.
- Zbierz feedback od użytkowników z niepełnosprawnościami i wykorzystaj go do ulepszania dostępności swojej strony.